Viveka Chudamani Slokas 424- 426

In the first two Slokas in the following Guru continues use to talk about the tools of Nirvikalpa Samadhi elaborating on the fruits of Nirvikalpa Samadhi. After elaborating oil all the fruits of Nirvikalpa Samadhi, Guru proceeds to the beneficiaries of Nirvikalpa Samadhi.

That benefit is the mumukshu reaching a state of Sainthood or being Jivanmukta. In the Sloka 426 Guru defines a Jivanmukta.


Sloka 424

అజ్ఞానహృదయగన్ధేః
వినాశో యద్యషేషతః।
అనిఛ్చోర్విదుషః కిం ను
ప్రవృత్తేః కారణం స్వతః॥424॥

1 అజ్ఞానహృదయగన్ధేః -
knots of ignorance in the heart

2 వినాశో యద్యషేషతః -
completely destroyed without a trace

3 అనిఛ్చోర్విదుషః కిం ను -
for the wise man with no desires

4 ప్రవృత్తేః కారణం స్వతః -
to act for himself

5 కిం ను కారణం  -
What can be a cause?

Summary of Sloka 424:
 
"When the knots of ignorance in the heart, have been completely destroyed without a trace, what cause can be there for the wiseman to act for himself, in pursuit of selfish desires?


Sloka 425:

వాసనానుదయో భోగ్యే వైరాగ్యస్య తదావిథిః।
అహంభావోదయాభావో బోధస్య పరమావధిః।
లీనవృత్తేః అనుత్పత్తిః మర్యాదోపరతేస్తు సా ॥425॥

1 వాసనా అనుదయో భోగ్యే  -
when the vasana's do not arise for enjoyable objects

2 వైరాగ్యస్య తదా అవిథిః -
that is the supreme limit of Vairagya (detachment);

3 అహంభావోదయాభావః -
the ego not being arise;

4 బోధస్య పరమావధిః - 
is the Supreme limit of Knowledge

5 లీనవృత్తేః అనుత్పత్తిః -
with the merged thoughts, the non appearance mental distortions;

6 మర్యాదా ఉపరతేస్తు సా -
that is the peak of Self withdrawal;


Summary of Sloka 425:

The Supreme limit of detachment or dispassion is not rising up of Vasana's for enjoyable objects; The Supreme limit of Knowledge is when the egoistic feelings do not arise; The peak of renunciation or Self - withdrawal is the non appearance of mental distortions in the thoughts that have been subdued.

With this Guru completes the discourse on the tools for Nirvikalpa Samadhi

Now Guru moves to the state of a realized Brahman or Jivanmukta

In the following Sloka Guru describes that state of a person which realized the Self or Brahman . The one who is self realized is a Saint.

Sloka 426

బ్రహ్మాకారతయా సదా స్థితతయా నిర్ముక్త బాహ్యర్థధీః।
అన్యావేదితభోగ్య భోగకలనో నిద్రాళువత్ బాలవత్।
స్వప్నాలోకిత లోకవత్ జగదిదమ్ పశ్యన్ క్వచిల్లబ్ధధీః॥
ఆస్తేకశ్చిదనన్తపుణ్య ఫలభుగ్  ధన్యః స మాన్యో  భువిః॥

1 బ్రహ్మాకారతయా సదా స్థితతయా నిర్ముక్త బాహ్యర్థధీః

  బ్రహ్మాకారతయా సదా స్థితతయా -
  by the reason of his ever being in Brahman
  నిర్ముక్త బాహ్యర్థధీః -
  freed from the awareness of external objects
  
  One who always remains in the state of Brahman, is unaffected by the impulses of the external world
 
2 అన్యావేదితభోగ్య భోగకలనో నిద్రాళువత్ బాలవత్'

   అన్యావేదితభోగ్య భోగకలనో -
   being sustained by that given by others
   నిద్రాళువత్ బాలవత్ -
   like one sleeping, like a child

  Here Guru touches on another aspect of renunciation which is not looking for his own sustenance. Here Guru talks of one sustained by the sustenance given by others;
  
  
3 స్వప్నాలోకిత లోకవత్ జగదిదమ్ పశ్యన్ క్వచిల్లబ్ధధీః
   స్వప్నాలోకిత లోకవత్ -
   like the universe seen in the dream
   జగదిదమ్ పశ్యన్ -
   viewing this Universe like the universe seen in the dream
  
   క్వచిల్లబ్ధధీః - క్వచిత్ లబ్ధధీః -
   like one enjoying infinite merit;

   He is like one who's is enjoying infinite merit, looks at this universe as a   mithya like the universe seen in a dream

   Now the Guru come to the final thesis: If ether is one man with all the above characteristics he is indeed a special one

4 ఆస్తేకశ్చిదనన్తపుణ్య ఫలభుగ్  ధన్యః స మాన్యో  భువిః
   అస్తే కశ్చిత్ -
   there is one man
   అనన్తపుణ్య ఫలభుక్ -
   being the enjoyer of infinite merits
   ధన్యః స మాన్యో  భువిః -
   he is truly blessed and most revered on the earth

  If there is one like that on this earth, he being the enjoyer of infinite merits, then that one is indeed a truly blessed one. 

Summary of Sloka 424;

A person, freed from sense of reality of external objects being absorbed in Brahman, consuming what is offered by others only for sustenance, like one sleeping or like a child perceiving this universe as one seen in dream , like one enjoying infinite merits, is needed rare. Such a rare person, the enjoyer of the fruits of infinite merits, is truly considered blessed and he is revered on the earth.

   ______________________________________________

||om tat sat||